Sài Gòn đi trước Hà Nội hơn 4 thập kỷ

  Gần bốn thập kỷ sau khi cuộc chiến tranh chống đế quốc Mỹ kết thúc, vị thế của Sài Gòn đã thay đổi so với Hà Nội, vượt xa về mức độ đầu tư và tăng trưởng.    

Một cửa hiệu Channel trong Khách Sạn Rex ở Sài gòn (Ảnh Justin Mott)

Sài Gòn - thủ phủ của Miền Nam Việt Nam đã được đổi tên thành Thành phố Hồ Chí Minh nhưng cái tên đó vẫn được người ta thường xuyên nhắc đến, Thành phố này đóng góp một phần tư tổng sản phẩm quốc nội của cả nước và chỉ số chứng khoán cao gấp 7 lần so với Hà Nội (VNIndex). Một sân bay mới đang được lên kế hoạch xây dựng sẽ giúp nâng cao năng lực thành phố nhiều lên gấp năm lần.

Một bảng giá chứng khoán điện tử ở Thành phố Hồ Chí Minh (Ảnh Brent Lewin)

Ông Edmund Malesky, Giáo sư Kinh tế Chính trị tại Đại Học Duke, Dủham - North Carolina, Hoa Kỳ đồng thời là nhà nghiên cứu hàng đầu về Chỉ số Cạnh tranh các Tỉnh thành Việt nam cho biết " Với sự nỗ lực của mình Thành phố Hồ Chí Minh đã có một vị thế tiên tiến hơn hẳn so với Hà nội trong bối cảnh phức tạp của nền kinh tế và các công ty nội địa".

Sau khi xe tăng của Quân Giải Phóng húc đổ cánh cửa của Dinh Độc Lập vào ngày 30 tháng 4 năm 1975, nay được đổi tên thành Dinh Thống Nhất - là một địa điểm thu hút khách du lịch và đồng thời cũng là nơi mà các Công ty ưa thích tổ chức các cuộc họp cổ đông.

Dân số Sài Gòn đã tăng gấp đôi lên 7,8 triệu người, trong khi nền kinh tế năm ngoái đã tăng trưởng 9,3 % , đẩy GDP bình quân đầu người của thành phố đến 4513 $, hơn gấp đôi so với trung bình toàn quốc. Tại Hà Nội có khoảng 6,9 triệu dân, nền kinh tế đã tăng trưởng 8,3 %, mức thu nhập bình quân là 2985 $..

Những Trung tâm thương mại và khu dân cư ngay giữa Trung tâm Sài gòn về đêm.

Năm ngoái TPHCM đứng thứ 10 còn Hà nội đứng thứ 33 trong tổng số 63 Tỉnh thành về chỉ số cạnh tranh (Ảnh Brent Lewin)

Trung tâm kinh tế

TPHCM là trung tâm kinh tế của cả nước và nó trở nên quan trọng hơn trong nỗ lực của Việt nam vực dậy nền kinh tế quốc gia kéo dài tăng trưởng 7% trong suốt 7 năm so với 7,3 % của các năm trước đó.

Sự giàu có của Thành phố Hồ Chí Minh biến nó trở thành là điểm khởi đầu cho nhiều thương hiệu phương Tây. Giám đốc điều hành tập đoàn McDonald, Donald Thompson  đã tham dự khai trương chi nhánh đầu tiên của công ty tại Việt Nam vào tháng Hai. Chi nhánh thứ hai mở cửa vào tháng năm gần chợ Bến Thành - địa điểm nơi khách du lịch hay lui tới để thưởng thức các món phở và mua sắm hàng sơn mài và lụa thô.

Hà Nội có cửa hàng Starbucks đầu tiên của mình vào tháng bảy – chậm hơn một năm sau thành phố Hồ Chí Minh và hiện đã có tám cửa hàng.

Ông Ray Burghardt, Đại sứ Mỹ tại Hà Nội trong nhiệm kỳ 2001-2004,  người đã từng sống ở Miền Nam Việt Nam trong thời gian 1970-1973 ví von rằng "Sài Gòn là thành phố năng động và tràn đầy năng lượng" .

Dòng người háo hức xếp hàng dài trong ngày khai trương cửa hàng McDonald đầu tiên ở Sài Gòn vào ngày 14/02/2014 (Ảnh Paula Bronstein)

Nhìn về Phương Nam

Một phần của sự năng động đó bắt nguồn từ quá khứ của thành phố. Theo Martin Stuart-Fox, một giáo sư lịch sử danh dự tại Đại học Queensland ở Brisbane, Australia cho biết: nguồn gốc của thương mại miền Nam Việt Nam đã có từ nhiều thế kỷ trước,. Lịch sử của Hà Nội gắn liền với sự hiện diện của nước láng giềng Trung Quốc, cách đó chỉ khoảng 100 dặm, trong khi ở Sài Gòn, bên cạnh là đồng bằng sông Cửu Long phì nhiêu và cách 700 dặm về phía nam gần với Thái Lan, Malaysia và Singapore hơn là với biên giới Trung Quốc.

"Miền Nam Việt Nam không tiếp giáp gần gũi với Trung Quốc và không nhìn về phía bắc như Hà Nội, người dân ở phía nam thay vào đó nhìn ra bên ngoài và hoan nghênh thương mại hơn" Stuart-Fox nói. "Sau đó, khi người Pháp di chuyển vào Nam, họ xây dựng hệ thống kênh thoát nước để tăng sản xuất lúa gạo ở đồng bằng sông Cửu Long và thúc đẩy hiệp thương với Pháp, và nói chung tập trung vào khai thác kinh tế ở phía Nam.".

Sau công cuộc Đổi Mới kinh tế đất nước vào năm 1986, Sài Gòn tiếp tục đóng vai trò như là một trung tâm thương mại, các doanh nhân dần lấy lại khí thế và nhanh chóng phục hồi lại doanh nghiệp của mình.

Ảnh hưởng của Phương Tây

Tăng trưởng được thúc đẩy mạnh mẽ vào năm 2000 với việc ký kết một hiệp định thương mại song phương với Mỹ

"Miền Nam luôn có nhiều ảnh hưởng của Mỹ về văn hóa kinh doanh của mình,"Ông Thân Trọng Phúc, Giám đốc điều hành quỹ đầu tư tập trung công nghệ DFJ VinaCapital LP tại thành phố Hồ Chí Minh cho biết. "Kinh doanh ở đây đơn giản hơn, trong khi kinh doanh ở phía bắc liên quan nhiều đến Chính phủ và một mê cung phức tạp của các mối quan hệ.".

Ông Sesto Vecchi, đối tác quản lý của Văn phòng Công ty Luật Hoa Kỳ Russin & Vecchi tại TPHCM, người đã từng có mặt ở Miền Nam Việt nam vào năm 1965 trong đội ngũ Hải Quân Hoa Kỳ và cũng có mặt trong ngày Sài Gòn sụp đổ bộc bạch, nền kinh tế của Sài Gòn thậm chí còn được hưởng lợi từ phía kẻ bại trận trong cuộc chiến bởi vì nó đã loại bỏ hoàn toàn một Chính Phủ cũ đã tồn tại

Sân bay trong nội thành

Lợi thế của thành phố Hồ Chí Minh được thể hiện rõ nhất tại sân bay, nó ở ngay trong thành phố, chỉ cách 20 phút lái xe từ Dinh Thống Nhất. Với mã chuyến bay SGN cho Sài Gòn, nó gần như luôn ở trong tình trạng bùng nổ, với gần gấp đôi số lượng hành khách bay trong và ngoài Hà Nội.

Về kế hoạch xây dựng sân bay mới ở tỉnh Đồng Nai lân cận, dự kiến ​​sẽ đón tiếp 100 triệu hành khách một năm, so với khoảng 20 triệu tại Tân Sơn Nhất. Dự án đang chờ chấp thuận của Quốc hội, và trong giai đoạn đầu tiên, chi phí khoảng $ 7,8 tỷ USD, sẽ không được hoạt động ít nhất cho đến năm 2020.

Trong khi đó, số lượng du khách đến Việt Nam tiếp tục tăng, tăng 11 % so với năm ngoái lên tới 7,6 triệu. Khách du lịch tới Hà Nội với mục đích thăm quan các đảo đá vôi tuyệt đẹp của Vịnh Hạ Long; còn ở phía Nam, đó là những khu nghỉ mát bãi biển ở Mũi Né và đảo Phú Quốc hoặc cung điện mùa hè của cựu hoàng đế Bảo Đại trên các ngọn đồi ở Đà Lạt.

Mới nhất là một khu nghỉ mát và sòng bạc tại bãi biển Hồ Tràm, với xe buýt di chuyển khoảng 2 tiếng rưỡi từ Sài Gòn.

"Những bãi biển ở phía bắc chỉ có thể được khai thác trong nửa năm; trong khi đó những bãi biển Phía Nam tuyệt đẹp, và có thể khai thác quanh năm”, ông Paul Stoll, người đã giúp thành lập Hiệp hội Du lịch Việt Nam và là Giám đốc quản lý điều hành của khách sạn quốc tế - Công ty cổ phần Celadon nói".“Thành phố Hồ Chí Minh là trung tâm của Việt Nam."
    Hải Huy  ( tầm nhìn )

Biên Hòa mưa to là ngập

Sông, suối bị lấn chiếm, thu hẹp diện tích, các tuyến đường chính đa phần được bê tông hóa trong khi hệ thống thoát nước lại thiếu đồng bộ, cũ kỹ... được cho là nguyên nhân khiến hễ mưa lớn là cả TP.Biên Hòa (Đồng Nai) bị chìm trong nước

Nhiều tuyến đường chính ở TP.Biên Hòa ngập nặng sau trận mưa to chiều 21.6 - Ảnh: Bạch Long

Cơn mưa lớn chiều 21.6 đã gây ngập toàn bộ các điểm giao thông trọng yếu của TP.Biên Hòa khiến giao thông ở thành phố này gần như tê liệt, nước tràn cả vào nhà dân, hàng trăm xe máy bị chết máy, việc đi lại của người dân hết sức khó khăn.

23 “điểm đen”

Theo thống kê của Ban Chỉ huy phòng chống lụt bão tỉnh Đồng Nai, trên địa bàn TP.Biên Hòa có tới 23 “điểm đen” giao thông thường xuyên bị ngập khi mưa lớn. Ngoài ra, còn có một số khu vực dân cư nằm gần các con suối Săn Máu, Linh, Bà Chùa, Bà Lúa (trung tâm TP.Biên Hòa) cũng chìm trong nước.

Các điểm đen giao thông thường xuyên xảy ra ngập lụt nặng khi trời mưa to có thể kể tới là vòng xoay ngã năm Biên Hùng, đường Nguyễn Ái Quốc (đoạn gần Bệnh viện Tâm thần và chợ Phúc Hải), vòng xoay Tân Phong, ngã tư Võ Thị Sáu - Phạm Văn Thuận, đường Đồng Khởi đoạn trước Sở Nông nghiệp - Phát triển nông thôn (NN-PTNT), đường Huỳnh Văn Nghệ đoạn gần Trường ĐH Lạc Hồng... Đặc biệt điểm ngập nặng nhất là khu vực cầu Săn Máu (P.Trảng Dài) và cầu Đen thuộc P.Long Bình Tân.

Ông Trần Như Vũ, Phó trưởng phòng Quản lý đô thị TP.Biên Hòa cho rằng TP.Biên Hòa chỉ ngập khi mưa to, còn mưa bình thường thì hệ thống thoát nước hoạt động tốt. Theo ông Vũ, nguyên nhân ngập là do tốc độ đô thị hóa, bê tông hóa quá nhanh khiến mất đi các diện tích thoát nước bề mặt. Các suối bị lấn chiếm, rác thải gây tắc nghẽn dòng chảy. Ngoài ra do nước thoát địa hình và nước thải đều dồn hết vào hệ thống thoát nước của đường gây quá tải. “Hệ thống thoát nước của đường chỉ phục vụ thoát nước cho hệ thống giao thông, nước mưa rơi xuống trên mặt đường, chứ không phục vụ thoát nước địa hình và nước thải. Đây là bất cập của thành phố khi không có hệ thống thoát nước địa hình và nước thải riêng biệt”, ông Vũ giải thích.

Chờ “rót vốn ODA” ?

Năm 2008, UBND tỉnh Đồng Nai đã phê duyệt “Dự án thoát nước và xử lý nước thải” cho TP.Biên Hòa với kinh phí lên đến 600 triệu USD từ nguồn vốn vay ODA của Nhật Bản. Dự án này có khả năng xử lý, tiêu thoát trên 52.000 m3 nước/ngày, đêm. Tuy nhiên đến nay dự án vẫn chưa khởi động vì phía Nhật Bản vẫn chưa “chuyển tiền”. Nguyên nhân là do hai bên chưa thống nhất việc lựa chọn phương án lắp đặt hệ thống cống thoát nước về nhà máy xử lý.

Trả lời Thanh Niên ngày 24.6, ông Đỗ Bảo Nam, Phó giám đốc Trung tâm thoát nước Đồng Nai - đơn vị chịu trách nhiệm thực hiện dự án (thuộc Sở Xây dựng Đồng Nai), cho biết đến nay dự án vẫn chưa có tiến triển gì. Phía Nhật Bản vẫn bảo lưu quan điểm là lắp cống ngầm dưới lòng đường bằng phương pháp kích ngầm. Trong khi tỉnh Đồng Nai lại chọn phương án lắp cống dọc theo sông Cái theo phương pháp thường. Ông Nam giải thích: “Phương án này vừa giảm được chi phí gấp ba lần so với phương án kích ngầm mà còn tạo được cảnh quan đẹp dọc bờ sông. Phía Nhật Bản lo ngại chậm giải phóng mặt bằng nên không đồng ý với phương án của Đồng Nai đề xuất”.

“Trong khi chờ đợi “đại dự án” của tỉnh, để tránh tình trạng ngập lụt tồi tệ thêm khi mùa mưa tới, hiện TP.Biên Hòa chữa cháy tạm thời bằng cách cho lắp máy bơm nước ở những điểm ngập”, một cán bộ Phòng Quản lý đô thị TP.Biên Hòa nói.

17 năm chưa xong một dự án

Trong khi đó, dự án nạo vét suối Săn Máu lại đang rất ì ạch. Đây là một trong những dòng suối lớn chảy qua TP.Biên Hòa nên việc nạo vét nhằm tiêu thoát nước mưa và nước sinh hoạt, chống ngập cho 4 phường lớn của TP.Biên Hòa (Trảng Dài, Tân Phong, Tân Tiến, Thống Nhất). Giai đoạn đầu được UBND tỉnh Đồng Nai giao cho UBND TP.Biên Hòa làm chủ đầu tư cách nay 17 năm (1998). Sau 1 năm thực hiện, TP Biên Hòa cho rằng dự án này khá phức tạp nên đã đề nghị UBND tỉnh giao cho Ban Quản lý dự án (BQLDA) chuyên ngành NN-PTNT (thuộc Sở NN-PTNT Đồng Nai) làm chủ đầu tư.

Tổng chiều dài của dự án nạo vét này là 6.052 m, được chia làm 3 đoạn. Đoạn 1 từ cầu Săn Máu đến cầu bê tông vào cư xá Bệnh viện Tâm thần T.Ư 2 (đường Nguyễn Văn Hoài) dài 3.100 m. Đoạn 2 từ đường Nguyễn Văn Hoài đến hạ lưu cầu Mương Sao có chiều dài 1.532 m và đoạn 3 từ hạ lưu cầu Mương Sao đến cuối nguồn thoát ra sông Đồng Nai dài 1.420 m. Tổng diện tích toàn dự án là 26,55 ha. Tổng mức đầu tư ban đầu là 409 tỉ đồng, sau đó chủ đầu tư đề nghị điều chỉnh vốn lên 554 tỉ đồng từ nguồn ngân sách tỉnh. Theo kế hoạch, dự án khởi công tháng 12.2011 và hoàn thành cuối năm 2015 nhưng đến nay mới hoàn thành được khoảng hơn 60% hạng mục.

Ngày 24.6, trả lời Thanh Niên, ông Phan Văn Kỉnh, Giám đốc BQLDA chuyên ngành NN-PTNT (thuộc Sở NN-PTNT Đồng Nai), biện minh do vướng bồi thường, giải tỏa mặt bằng (hiện còn 22 hộ tái định cư chưa được giao đất, 3 hộ phải thẩm định chi phí bồi thường theo luật Đất đai mới) nên sẽ mất nhiều thủ tục và thời gian. “Hiện còn lại 400 m Trung tâm phát triển quỹ đất TP.Biên Hòa chưa bàn giao cho chủ đầu tư do các hộ dân trên đoạn này chưa được bố trí tái định cư hoặc chưa chịu nhận tiền đền bù, do vậy chúng tôi chưa có mặt bằng để thi công dự án” - ông Kỉnh nói.

Trong chuyến kiểm tra tiến độ thực hiện dự án nạo vét suối Săn Máu vào ngày 2.6 mới đây, Phó chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai Trần Minh Phúc yêu cầu TP.Biên Hòa nhanh chóng giải quyết những vướng mắc về đất đai để sớm giao đất sạch cho chủ đầu tư thi công dự án. Đối với những đoạn suối xây dựng xong và đã đưa vào sử dụng, ông Phúc đề nghị Sở Tài nguyên - Môi trường và Sở NN-PTNT (chủ dự án) phối hợp với TP.Biên Hòa vận động, tuyên truyền người dân giữ vệ sinh chung, những người dân cố tình xả rác gây ô nhiễm, làm tắc nghẽn lòng suối, phải kiên quyết xử phạt hành chính. Đức Nguyễn

Lê Lâm

Cận cảnh ngôi nhà bốn mặt tiền hàng triệu USD của đại gia Nguyễn Văn Hảo

 Trước năm 1933, ông Hảo mua miếng đất ở đường Trần Hưng Đạo - Ký Con - Yersin - Lê Thị Hồng Gấm (ngày nay) để xây cất nhà. Ban đầu ông chỉ mua nửa miếng ở phía đầu đường Trần Hưng Đạo, nhưng sau do chủ đất nài nỉ nên ông mua luôn cả miếng. Việc xây nhà kéo dài từ năm 1933 đến 1937 thì hoàn tất, song từ năm 1935 cả nhà ông đã chuyển về đây sinh sống.

Hai bên hông nhà có khắc chữ NG.V.HAO

Tòa nhà có diện tích gần 800 m², được xây dựng theo lối kiến trúc Pháp thịnh hành thời đó như Nhà hát Thành phố, khách sạn Continental, khách sạn Grand Palace, khách sạn Majestic… Gạch bông của tòa nhà được đưa từ Pháp qua. Do lúc đó chưa có xi măng nên thợ phải lấy mủ cây trộn với vôi cát, nước để xây.

Tòa nhà tuy có hai lầu nhưng sau này có gắn thang máy để “ông Hảo đi lên sân thượng ngắm chim cho đỡ mỏi chân”, như lời con cháu kể lại. Năm 1966, khi ông Hảo về quê ở ẩn, do không có nhu cầu sử dụng thang máy, con cháu ông đã tháo ra đem bán.

Clip về ngôi nhà bốn mặt tiền

Tòa nhà sau khi hoàn tất, phía trước đường Trần Hưng Đạo ông Hảo kết hợp với Hãng Caltex mở cây xăng dầu. Căn kế tiếp bán đồ phụ tùng xe hơi, rồi tới nhà kho. Phòng bên phải là văn phòng làm việc của ông. Phía sau là garage xe hơi. Dãy lầu trên garage có thêm 6 căn được cho thuê. Còn phía trên của dãy trước để toàn bộ đại gia đình ông ở.

Ngoài tòa nhà vừa làm nhà vừa là chỗ kinh doanh trên, ông Hảo còn mua miếng đất ở bốn mặt tiền đường Bùi Viện - Trần Hưng Đạo - Đề Thám - Nguyễn Thái Học (ngày nay) để xây cất hai dãy phố nhà lầu cho thuê.

Theo những người từng thuê nhà thì công ty ông Hảo hoạt động theo nhu cầu thị trường, tức là có cầu có cung. Điều khiến các dãy nhà thuê hút khách là giá thuê mà ông đưa ra rất dễ chịu và không tăng giá đột ngột, dù đó là người thuê ngắn hay dài.

Một số hình ảnh về tòa nhà hơn 80 năm tuổi nằm ở trung tâm Sài Gòn:

Ảnh ngôi nhà chụp trước năm 1975 nhìn từ phía đường Trần Hưng Đạo. Phía trước là bảng hiệu hãng vỏ xe Michelin và cây xăng Caltex - Ảnh: Tư liệu gia đình ông Hảo

Mặt tiền tòa nhà hiện tại

Phía sau tòa nhà

Gạch lót nền mua từ Pháp

Do không được tu bổ nên hiện tòa nhà đã xuống cấp

Vật dụng bên trong đều đã cũ kỹ

Bàn thờ tổ tiên

Sân sinh hoạt chung của tòa nhà

Một góc của tòa nhà

Từ cửa sổ tòa nhà nhìn ra là con đường trung tâm Sài Gòn. Từ đây đi bộ ra chợ Bến Thành mất chừng 2-3 phút

Một góc của sân trời

Hành lang lên sân thượng 

Nhìn trên cao, tòa nhà giống như con tàu mà mũi tàu chĩa ra hướng đường Trần Hưng Đạo, đuôi tàu ở phía đường Lê Thị Hồng Gấm. Ngôi nhà nhỏ trong ảnh là nơi gắn thang máy để ông Hảo lên sân thượng ngắm cây cảnh, chim muông

Còn khá nhiều tiểu cảnh trên sân thượng

Từ trên sân thượng nhìn xuống một góc căn nhà

Lỗ thông gió của tòa nhà

Đường nối giữa hai phần tòa nhà trên sân thượng

Đương thời, ông Hảo là người yêu chim muông, cây cảnh nên khi xây dựng tòa nhà đã được thiết kế phần sân thượng rất rộng. Ông Hảo đã dùng một phần sân thượng đặt tên là 'Lầu huê viên N.V.HAO'

Một góc của huê viên

Nhà thờ lúc ông Hảo còn sống. Năm 1966 ông Hảo về quê Trà Vinh ở ẩn

Hồ cá trong huê viên

Hồ bơi trên sân thượng. Hồ rộng hơn 2 m, dài hơn 5 m, sâu gần 2 m

Bàn đá rộng 1,5 m, dài chừng 3 m trên sân thượng để ông Hảo uống trà, ngắm trăng

Tuy ông Hảo là người nổi tiếng giàu có ở Sài Gòn trước 1975 nhưng con cháu của ông sống nghèo khổ. Đa phần con cháu hiện sống ở phía trên tòa nhà

Một góc bếp

Từ bếp nhìn ra đường Yersin

Di chúc thừa kế của ông Hảo giao cho con trai mình là ông Nguyễn Tâm Thạnh quản lý ngôi nhà

Ông Nguyễn Tâm Thạnh năm nay 86 tuổi đang hồi ức về tòa nhà

Ông Thạnh được nhận huy chương kháng chiến hạng Nhất và bằng khen của Thủ tướng

Hiện nhà nước quản lý tầng trệt của tòa nhà, các con ông Hảo được sử dụng phần trên của ngôi nhà

Một hộ dân sinh sống trên 6 căn phòng phía sau tòa nhà treo biển cho thuê nhà

theo TNO --   Trung Hiếu thực hiện

Giáo sư Trần Văn Khê qua đời

Mặc dù được các bác sĩ tận tình cứu chữa nhưng GS-TS Trần Văn Khê đã vĩnh viễn ra đi vào lúc 2 giờ 55 phút hôm nay 24.6. Ông thọ 94 tuổi.

GS-TS Trần Văn Khê xuất hiện tại một triển lãm ảnh năm 2013 - Ảnh: Độc Lập

Theo thông tin từ Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM), GS-TS Trần Văn Khê đã qua đời vào rạng sáng nay. Trước đó, ông nhập viện điều trị tại đây từ ngày 27.5. 

Chia sẻ với Thanh Niên Online, bác sĩ Hồ Văn Hân - Phó phòng Kế hoạch tổng hợp Bệnh viên Nhân dân Gia Định cho biết GS-TS Trần Văn Khê tuổi cao lại mang trong người nhiều chứng bệnh nội khoa phối hợp về tim, phổi, thận trong đó nặng nhất là viêm phổi. Trước đây, ông từng nhiều lần ra vào bệnh viện để điều trị nhưng đây là lần nặng nhất.

Trong những ngày nằm viện, giáo sư nằm tại khoa Hồi sức đặc biệt, điều trị cách ly. Người trực tiếp chỉ đạo điều trị cho GS-TS Trần Văn Khê là PGS-TS Hoàng Quốc Hòa - Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định.

Theo ghi nhận của Thanh Niên Online, những ngày trước, GS-TS Trần Văn Khê vẫn nhận biết được khi con cháu vào thăm. Thậm chí, ông chảy nước mắt xúc động khi có một người cháu nắm tay và hôn lên trán ông.

Túc trực tại bệnh viện để chăm sóc giáo sư là người giúp việc Nguyễn Thị Na, người đã tận tình chăm sóc ông suốt 10 năm nay. Bên cạnh đó, các con của ông (hiện sống ở nước ngoài) cũng đã về VN để gần gũi, chăm sóc ông những ngày qua. 

GS-TS Trần Văn Khê - Ảnh: Độc Lập

Người thân cho biết trước khi ra đi, ông đã sắp đặt mọi chuyện hậu sự của chính mình. Theo bản di nguyện của giáo sư (được người nhà cung cấp cho Thanh Niên), chủ tang sẽ là con trai trưởng của ông, GS-TS Trần Quang Hải. Bên cạnh đó còn có một tiểu ban tang lễ gồm: nhà văn - nhà báo Nguyễn Đắc Xuân, ông Trần Bá Thùy và bà Lý Thị Lý.

Dù không theo một tôn giáo nào nhưng Giáo sư Trần Văn Khê mong muốn được an táng theo nghi thức Phật giáo. Ban nhạc lễ do nhạc sĩ Nhất Dũng phụ trách. Ngoài ra còn có một dàn nhạc đờn ca tài tử gồm những bạn thân đồng điệu và môn sinh của GS-TS Trần Văn Khê, sẽ hòa tấu một buổi đặc biệt trong tang lễ.

Cũng theo ước nguyện của GS-TS Trần Văn Khê, linh cữu của ông sẽ được quàn tại tư gia (số 32 Huỳnh Đình Hai, P.24, Q.Bình Thạnh, TP.HCM) trong thời gian từ 1 tuần lễ cho đến 10 ngày để các con, các cháu, bạn bè thân thuộc ở xa có thời gian về kịp dự tang lễ.

Thủ bút của GS-TS Trần Quang Hải cho phép PV Thanh Niên sử dụng Bản di nguyện của GS-TS Trần Văn Khê làm tư liệu cho bài viết

Chi phí tang lễ sẽ được sử dụng từ tiền mặt của giáo sư và trích từ sổ tiết kiệm của ông tại VN. Ngoài ra, ông mong muốn tiền phúng điếu có thể dùng để lập một quỹ học bổng hoặc giải thưởng Trần Văn Khê để hằng năm phát cho người được giải thưởng nghiên cứu về âm nhạc truyền thống VN.

Bên cạnh đó, ngôi nhà mà ông ở khi còn sống tại VN sẽ được sử dụng để làm Nhà lưu niệm Trần Văn Khê. Trong bản di nguyện, ông bày tỏ mong muốn những thủ tục vào đọc sách, tham khảo tư liệu tại Thư viện Trần Văn Khê được dễ dàng cho những người đến thư viện đọc và nghiên cứu.

Ngoài ra, ông cũng không quên người đã tận tình giúp việc cho ông trên 10 năm là bà Nguyễn Thị Na. Theo ông, bà Na đã tự tay chăm sóc ngôi nhà này và biết rất rõ những sinh hoạt của ông trong căn nhà này. Vì thế, ông mong muốn bà Na sẽ được tiếp tục ở lại giúp cho người quản lý Nhà lưu niệm Trần Văn Khê sau này.

Những di nguyện đầy tính nhân văn, thấm đẵm nghĩa tình với những người xung quanh của GS-TS Trần Văn Khê đã khiến nhiều người không khỏi xúc động...

GS-TS Trần Văn Khê là cây đại thụ của nền âm nhạc Việt Nam và thế giới. Ông sinh năm 1921 tại làng Vĩnh Kim, tỉnh Mỹ Tho (nay là tỉnh Tiền Giang). 6 tuổi ông đã biết chơi đàn kìm, 8 tuổi biết chơi đàn cò, 12 tuổi biết đàn tranh, đánh trống nhạc. Sau khi sang Pháp du học (năm 1949), ông là người Việt Nam đầu tiên đậu tiến sĩ khoa Âm nhạc học vào năm 1958, với luận án Âm nhạc truyền thống Việt Nam. Ông nguyên là giáo sư Trường đại học Sorbonne (Pháp), thành viên danh dự Hội đồng quốc tế âm nhạc - UNESCO. Trở về nước vào năm 2006, GS-TS Trần Văn Khê được cấp cho căn nhà tại số 32 Huỳnh Đình Hai (quận Bình Thạnh, TP.HCM). Đây cũng trở thành nơi để giáo sư tổ chức các buổi sinh hoạt về âm nhạc dân tộc. Những năm gần đây, mặc dù đã bước vào tuổi "xưa nay hiếm", phải di chuyển bằng xe lăn nhưng tâm huyết mà GS-TS Trần Văn Khê dành cho âm nhạc dân tộc vẫn không thay đổi. Dù tuổi cao, sức yếu nhưng ông vẫn thỉnh thoảng xuất hiện trong những chương trình hay những buổi nói chuyện về âm nhạc dân tộc. Buổi chia sẻ gần nhất của ông là vào ngày 25.5, trước khi giáo sư ngã bệnh.  Theo chia sẻ từ một số người thân thiết, mặc dù ở tuổi 94, mắt kém nhưng ông vẫn không ngừng làm việc với tâm niệm hệ thống hóa lại kho tư liệu về âm nhạc dân tộc cho thế hệ sau. Giáo sư cũng là người sống nghĩa tình. Ông sống gần gũi với những người chăm sóc ông suốt nhiều năm qua. Ông còn là người thầy đáng kính của nhiều thế hệ học trò. Khi ông ngã bệnh, nhìn cách săn sóc hết lòng của những người thân thiết, sự lo lắng của các người học trò cũ hay những cuộc hỏi thăm liên tục về bệnh tình giáo sư cũng nói lên được phần nào tình cảm của mọi người dành cho cây đại thụ của nền âm nhạc dân tộc

                                                                                            

                                               (TNO)                                      Thiên Hương

50 năm, trả nợ Ru tình

50 năm, trả nợ Ru tình

 

Khánh Ly và Trịnh Công Sơn

 Ru Tinh/Screen cap/youtube

Những năm giữa thập niên 60, hình ảnh người con gái nhỏ bé, luôn xuất hiện trong tà áo dài, bên cạnh chàng nhạc sĩ gầy gò ôm guitar thùng trên sân khấu của quán Văn đã trở thành biểu tượng cho bức tranh của nền âm nhạc Việt Nam thời bấy giờ. Kể từ đó đến nay, đã 50 năm, người đi Ru tình.

“Những điều mà tôi nói hay tôi nghĩ thì tôi đã nói nhiều rồi, mọi người cũng đã hiểu rồi, thành ra trong những buổi trình diễn sắp tới đây thì mình chỉ có thể trả nợ cho khán giả của mình bằng những bài hát mà mọi người yêu.”

Khó có thể định nghĩa được đó là món nợ gì. Gọi là món nợ ân tình cũng được, món nợ với âm nhạc, với khán giả , với cuộc đời, cũng được. Từ cuộc gặp gỡ tình cờ ở phòng trà Night Club vào một đêm mưa dầm ở Đà Lạt năm 1964…

…cho đến cuộc tao ngộ vào buổi chiều năm 1967, trong một quán café đơn sơ với nền gạch cũ, được dựng lên ở phía sau trường đại học văn khoa Sài Gòn, tên gọi quán Văn, giọng hát khàn đục ‘ma mị” cất lên những tình khúc của Trịnh Công Sơn. Bên dưới, đầy kín những sinh viên ngồi bệt trên nền đất, ngây ngất hoà cùng những tình khúc Trịnh và ca khúc Da Vàng.

Và rồi kể từ đó, món nợ của nghiệp dĩ được đeo mang suốt 50 năm như sự an bày của định mệnh.

Sự mộc mạc, đơn giản của ca từ, đẹp như không thể đẹp hơn của nhạc sĩ, cùng với giọng hát khàn đục ấy đã chạm đến góc khuất của biết bao thế hệ trong suốt 50 năm qua.

50 năm là một con đường dài hay ngắn? Cũng khó nói. Vì dài hay ngắn, đủ đầy hay chưa còn tuỳ theo nhân sinh quan của mỗi con người. Nói một cách khác, khi dừng chân lại phía bên kia con dốc, thì mỗi người chúng ta có quyền lựa chọn để giữ lại hoặc để gió cuốn đi những gì gọi là kỷ niệm trên từng quãng đường đã đi qua.

“Kỷ niệm nào cũng đáng nhớ cả. không thể nào nói là mình nhớ cái này nhiều hơn, cái kia nhiều hơn. Đã là kỷ niệm thì mình đều trân trọng những điều đó. Cho dù đó là kỷ niệm vui hay buồn.”

Quán văn 1967 - Khánh Ly & Trịnh Công Sơn

Là thế. Cuộc đời có vui thì phải có buồn. Một lẽ dĩ thường tình trong cuộc sống. Buồn đau hay hạnh phúc, khóc than hay mỉm cười thì tất cả đều là kỷ niệm, khi mà chúng ta đã đi qua nó. Để rồi khi dừng chân nhìn lại, nói lời giã từ thì sẽ thấy mình hạnh phúc vì đã làm được những gì mình mong muốn, cho dù đó là cuộc đời của viên đá cuội lăn mãi những vết lăn buồn

Kỷ niệm nào cũng đáng nhớ cả. không thể nào nói là mình nhớ cái này nhiều hơn, cái kia nhiều hơn. Đã là kỷ niệm thì mình đều trân trọng những điều đó. Cho dù đó là kỷ niệm vui hay buồn

Hay đó là cuộc đời hoá kiếp của một hạt bụi, và cuối cùng thì đến một buổi chiều, tóc cũng bạc trắng như vôi

“Ngày xưa khi bắt đầu bước lên sân khấu, tôi còn nhỏ, mới ngoài 20. Trong lòng mình có nhiều háo hức chờ đợi, ước mơ. Không phải ước mơ để nổi tiếng đâu, chỉ là ước mơ được hát lâu dài. Bây giờ đã hát qua 50 năm rồi. tôi nghĩ là 1 đời người không phải là ai cũng có 50 để mà đi dài như vậy. đối với cô thì cũng đã đủ rồi đó. Mọi người đã yêu mến mình qua 50 năm đó. Điều này không phải là dễ dàng. Mình đã có được những gì mình mơ ước trong tay. Mình đã làm được những công việc mà mình yêu thích và được mọi người yêu thì cũng hạnh phúc lắm rồi. Chứ ngậm ngùi thì rồi cũng phải xa tất cả thôi.”

Có ai nói lời chia tay mà dễ dàng đâu? Làm sao tránh được nỗi ngậm ngùi, dù biết rằng “ngậm ngùi thì rồi cũng phải xa tất cả.” Cũng như,  có cố gắng vẹn tròn trong từng ngày, có nghĩ rằng mình “đã đủ”, nhưng rồi cũng khó tránh được những lần hối tiếc.

“Trong đời mình không phải điều gì mình làm cũng đúng cả. không phải là mình không có những hối tiếc. Có chứ. Mình hối tiếc vì ngay bây giờ mình không có thời gian được thực hiện hết những gì mình mơ ước. Vì mơ ước thì nhiều lắm, rất là bao la, rộng lớn, nhưng đời sống của con người thì ngắn.”

Phải chăng đó là sự hối tiếc của một người cho phép mình được tham lam với cái tình của cuộc đời? Tình với âm nhạc, tình với bạn bè, với khán giả, với người đầu ấp tay gối, với tất cả.

“Mặc dù chú là nhất trên cuộc đời này nhưng mà cô vẫn thấy mình chưa làm đủ, chưa làm hết được những điều cho chồng của mình. Và đối với khán giả, mình cũng chưa làm hết.”

Khi con người đã đứng trên đỉnh dốc của cuộc đời, thì người ta luôn muốn giữ lại hiện tại, chạm lại những gì đã qua. Nhất là khi đã phải trải qua những sự mất mát vốn là quy luật.

Trinh công Sơn 1939-2001

“Cô muốn đứng chung sân khấu với những người trẻ, người cùng thời với mình 1 lần trước khi giã từ sân khấu. Ngày mai có chuyện gì xảy ra, hoặc không còn người này, người kia, thì mình không còn có cơ hội để gần gũi nhau được nữa. Cô rất mong mỏi những đêm sinh hoạt văn nghệ này lúc nào cũng có đầy đủ các bạn bè của mình.”

Và đặc biệt, là thực hiện cái điều mà người thương yêu nhất của mình đã từng mong mỏi.

“Đó là một dự tính của chú Đoan khi chú Đoan còn ở nhà. Chú Đoan đã mơ ước những đêm nhạc như vậy và với 1 chủ đề thôi, là RU TÌNH. Cô và chú Đoan, với Quang Thành đã mong mỏi những đêm nhạc như thế này trên tất cả tiểu bang trước khi từ giã.”

Khi người có dự tính ấy không còn ở nhà nữa, thì người ở lại, phải thực hiện cho tròn tâm nguyện đó. Và đặc biệt, Ru Tình vì tên gọi này còn mang một ý nghĩa rất vô cùng, dành cho một người:

“Trịnh Công Sơn là một người, một hạnh phúc rất lớn, may mắn rất lớn cho cô và cho cả chú Đoan nữa, trong suốt 40 năm.”

Ru Tình sẽ là nơi ôn lại những kỷ niệm của ta, của người.

Những cái gì đã qua, cứ để cho nó qua. Ngày hôm qua mình biết, ngày hôm nay mình biết, nhưng mình còn hướng đến tương lai nữa, chư không phải chỉ có hôm qua và hôm nay

“Không thể nào tôi quên được kỷ niệm đầu đời khi mà tụi tôi còn là nhi đồng hát với nhau trong ban nhạc hoa xuân của nhạc sĩ Ngọc Bích. Hồi đó tôi còn non lắm, tôi hát cái bài Chiều hành quân gì đó, mà tôi quên lời, tôi đứng tôi khóc. Mai có đến hỏi tôi là có chuyện gì. Tôi nói là quên lời. cô ấy an ủi thì nói rằng đâu có sao, thì bây giờ tìm lời lại. Hồi đó đâu có internet gì đâu, nên hỏi lời làm sao rồi sau đó ok. Cô ấy giới thiệu cô ấy là Lệ Mai. Tôi bảo tôi tên là Lệ Thu. Đúng là một sự tiền định vì lý do vì tôi không hề có trong tiềm thức về cái tên đó mà tự nhiên tôi lại lấy tên là Lệ Thu, ngẫu nhiên trùng hợp với cái Lệ Mai. Chúng tôi trở thành bạn từ đó.”

Thế mới thấy, tình yêu của con người thì vô hạn không cùng, mà đời mỗi con người thì hữu hạn. Cho nên, đến với nhau bằng những tình đẹp đẽ, tình mẹ ru con, người yêu nhau ru nhau bằng những ngón xuân nồng dài đến nghìn năm, và khi giã từ nhau, cũng phải bằng những lời Ru Tình.

“Khi mà người ta yêu thích một tiếng hát hay một điều gì đó mình có thể xem như đó là mối tình đầu của mình. Nhưng mà trong đời không phải chỉ có một mối tình mà thôi. Mình hãy yêu thương tất cả mọi người.”

Người Ru tình sẽ ru khán giả, ru đời trong suốt một đoạn đường dài hai năm rồi giã từ nghiệp dĩ. Người Ru tình bước về phía bên kia con dốc, mong mọi người hãy xem mối tình đầu đó là kỷ niệm, để có thể còn đón chào nhiều tình yêu thương khác nữa.

“Những cái gì đã qua, cứ để cho nó qua. Ngày hôm qua mình biết, ngày hôm nay mình biết, nhưng mình còn hướng đến tương lai nữa, chư không phải chỉ có hôm qua và hôm nay. Đừng vì mối tình đầu đó mà hờ hững. Những tiếng hát trẻ là tương lai, mà cô là quá khứ. Cô là quá khứ rồi. Cô là kỷ niệm. Cô là những gì đã đi qua trong đời sống này.”

Cô là Khánh Ly, nữ hoàng chân đất của nền âm nhạc Việt Nam

Cát Linh           

Đường cao tốc bỗng nhiên đứt rời, nhiều xe lộn nhào xuống đất

Đang lưu thông trên đường thì tuyến đường cao tốc bỗng nhiên bị sập khiến 4 chiếc xe đều bị lộn nhào xuống đất. Sự việc khiến 1 người thiệt mạng và 4 người khác bị thương.

Vào lúc 3h sáng ngày 19/6, đường cao tốc Việt Cống, tuyến đường đi từ Quảng Châu (Trung Quốc) cho tới Hà Nguyên đã bỗng nhiên bị sập mất một đoạn. Sự việc khiến những chiếc xe đang lưu thông trên đoạn đường đều bị lộn nhào xuống đất.

Hình ảnh đoạn đường bị đứt gãy.

Khi xảy ra sự việc, có 4 chiếc xe tải đang lưu thông trên đoạn đường, trong đó có 3 chiếc chở bùn đất với biển số đăng ký của tỉnh Giang Tây, và 1 chiếc thuộc Hà Nguyên. Nơi xảy ra sự việc là một đoạn đường bắc qua khu vực đất sình lầy. Sự cố đã khiến 1 người thiệt mạng và 4 người khác bị thương.

Sự việc đã khiến 1 người thiệt mạng và 4 người khác bị thương.

Ngay sau khi sự việc xảy ra, cơ quan chức năng đã nhanh chóng có mặt tại hiện trường để chỉ đạo công tác cứu hộ và xử lý hậu sự cố. Hiện, các nạn nhân đã được đưa đi cấp cứu, các công tác phân luồng giao thông đã được gấp rút tiến hành.

Sự việc đã khiến cả 4 chiếc xe đều bị lộn nhào xuống đất.

Ngay sau khi được đăng tải, sự việc nhanh chóng nhận được sự quan tâm đông đảo của dư luận Trung Quốc. Đa số mọi người đều bày tỏ sự quan ngại về chất lượng công trình. Tuy nhiên, nguyên nhân cụ thể vẫn chưa được làm rõ.

(Nguồn: Sina)